Podatki w Polsce? Ułomny system i daleka droga do odszkodowania za błędy urzędników

Biznes › Podatki › Wiadomości
Onet
10 lip, 17:55
Podatki w Polsce? Ułomny system i daleka droga do odszkodowania za błędy urzędników
Maciej Stańczyk Dziennikarz Onetu
twitter

System podatkowy w Polsce jest ułomny. Procedury są zawiłe, a samo prawo zbyt obszerne i za często zmieniane. Trudno wywalczyć też odszkodowanie za wadliwą decyzję urzędników. Kiedy dochodzi już do procesu, to Skarb Państwa w praktyce stoi na uprzywilejowanej pozycji. Takie wnioski płyną z opinii Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka.
Udostępnij
24
Skomentuj
Komentarze
27
Foto: Shutterstock

Minuty, SMS-y i 3 GB za 19 zł >>

Helsińska Fundacja Praw Człowieka wysłała do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka tzw. opinię przyjaciela sądu, w której opisuje specyfikę systemu podatkowego w Polsce
Zdaniem prawników fundacji prawo podatkowe w Polsce jest skomplikowane; do tego jest obszerne i często zmieniane, co utrudnia jego interpretacje
Równie skomplikowana jest procedura ubiegania się o odszkodowanie od Skarbu Państwa, co wielu może odstraszać od składania pozwów
Tak skonstruowany system może naruszać zasadę zaufania obywateli do państwa

Organizacja przesłała dokument do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Ma on charakter tzw. opinii przyjaciela sądu i trafił do Trybunału w związku ze skargą Andrzeja Rucińskiego przeciwko Polsce.

Ekscentryczne pomysły fiskusa
Padający cień czy jedzenie na stojąco mogą być w niektórych krajach pretekstem do nałożenia nowych podatków

Zobacz więcej
Andrzej Ruciński przeciwko Polsce

Andrzej Ruciński wraz z żoną od 1990 roku prowadził firmę handlującą wyrobami tytoniowymi. W 2003 roku kontrola skarbowa uznała, że Rucińscy muszą zapłacić zaległy podatek. Właściciele firmy nie zgadzali się z decyzją urzędników, ale ci na poczet zaległości zajęli majątek firmy i weszli na konta bankowe spółki. Zabezpieczyli w ten sposób ponad 708 tys. złotych.

Po latach batalii okazało się, że urzędnicy popełnili błąd i ich decyzje wobec spółki zostały wydane z naruszeniem przepisów. Właściciele w sądzie walczyli o odszkodowanie za poniesione straty. Sąd przyznał im rację i ponad 759 tys. odszkodowania. Skarb Państwa złożył jednak apelację. Skuteczną, bo sąd wyższej instancji uchylił wcześniejszy wyrok. Uznał, że prawo w tej materii jest skomplikowane, opinie prawników dotyczących tych samych kwestii są rozbieżne, a urzędnicy (organ skarbowy) nie mogą odpowiadać za przestrzeganie jednej z tych interpretacji.

Kiedy ścieżka prawna w Polsce wyczerpała się, a sytuacja wciąż się nie zmieniała, Ruciński złożył skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Jego pełnomocnik mówi Onetowi, że do momentu ogłoszenia wyroku Rucińscy nie zamierzają komentować sprawy.
Opinia przyjaciela sądu Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka

Przyjrzała się jej Helsińska Fundacja Praw Człowieka. W swojej tzw. opinii przyjaciela sądu prawnicy fundacji przyjrzeli się kondycji systemu podatkowego w Polsce. Wnioski?

Prawo podatkowe w Polsce jest skomplikowane; do tego jest obszerne i często zmieniane, co utrudnia jego interpretację;
nieczytelne, nieprzejrzyste i często nowelizowane przepisy sprawiają, że podatnicy często nie są w stanie zapoznać się z aktualnym stanem prawnym, narażają się na ewentualne błędy i w konsekwencji kary wymierzone przez skarbówkę.

„Polskie prawo podatkowe cechuje nadmierna obszerność, zmienność, zawiłość i kazuistyka. Tysiące stron ustaw i rozporządzeń, mnogość stawek, progów podatkowych, odpisów podatkowych, ulg, luk prawnych, rozbieżne interpretacje i orzeczenia sądów to codzienność polskiego podatnika” – czytamy w opinii Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka.

W dalszej części opinii prawnicy fundacji przyjrzeli się, jak funkcjonuje instytucja ubiegania się o odszkodowania za błędne decyzje organów podatkowych. I w tym miejscu mają sporo uwag.

Ich zdaniem, w przypadku procesu to Skarb Państwa (w praktyce) stoi na uprzywilejowanej pozycji;
procedura ubiegania się o odszkodowanie od Skarbu Państwa jest skomplikowana i wiąże się z dużymi wydatkami, co wielu może odstraszać od składania pozwów.

„Można wysunąć wniosek, że w większości przypadków podatnik zatrzymuje się na etapie, na którym uda mu się doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji podatkowej. Statystyki wskazują również, że wśród tej nielicznej grupy spraw wnoszonych w związku ze szkodą wyrządzoną decyzją podatkową większość spraw o odszkodowanie od Skarbu Państwa kończy się przegraną podatnika. Po przeanalizowaniu procedury dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa oraz statystyk obrazujących liczbę spraw zarejestrowanych w Prokuratorii Generalnej stwierdzić można, iż instytucja roszczenia odszkodowawczego od Skarbu Państwa za wadliwie decyzje podatkowe w praktyce ma marginalne znaczenie” – czytamy w opinii.
2010 r. 2011 r. 2012 r. 2013 r. 2014 r. 2015 r. 2016 r. RAZEM
25 20 17 14 13 10 13 112

Liczba spraw zarejestrowanych w Prokuratorii Generalnej w przedmiocie odpowiedzialności Skarbu Państwa za wadliwe decyzje podatkowe (źródło: PG/HFPC)

Helsińska Fundacja Praw Człowieka zauważa, że „ryzyko powstania szkody w większości przypadków obciąża podatnika”. Taką sytuację prawnicy fundacji uważają za niedopuszczalną. Ich zdaniem to naruszenie zasady zaufania obywatela do państwa.
Opinie o systemie podatkowym w Polsce

Opinia Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka na temat systemu podatkowego w Polsce nie jest tak naprawdę zaskoczeniem. Podobne argumenty przewijają się w dyskursie publicznym od dłuższego czasu. Dla przykładu, w badaniu przeprowadzonym kilka tygodni temu przez Związek Pracodawców i Przedsiębiorców aż 92 proc. przedsiębiorców uznało, że system jest nieprzyjazny, skomplikowany, niesprawiedliwy i niezrozumiały, i powinien zostać uproszczony.

Poprawę jakość tworzonego prawa podatkowego rekomenduje też Jacek Kulicki (w opracowaniu poświęconym indywidualnym interpretacjom podatkowym) z Biura Analiz Sejmowych. Również liczby z tegorocznego raportu firmy Grant Thornton nie pozostawiają złudzeń.

Dla przykładu, w ubiegłym roku w życie weszły dokładnie 1784 strony maszynopisu aktów prawnych regulujących przepisy podatkowe w Polsce. Eksperci firmy wyliczyli również, że procedura oczyszczenia się z zarzutów dotyczących rozliczeń z fiskusem zajmuje podatnikowi średnio 56 miesięcy. W tym czasie często firmy bankrutują.

„Oczywiście, jeśli podatnik z powodu błędu organów podatkowych doznał szkody (bo np. w związku z koniecznością zapłaty nieprawidłowo określonych przez organ podatkowy kwot podatków firma upadła, straciła płynność lub straciła kontrakty), może żądać od Skarbu Państwa odszkodowania na drodze cywilnej. Jednak po średnio 56 miesiącach spędzonych w urzędach i sądach mało kto ma jeszcze siłę i chęć na rozpoczynanie od zera nowego procesu sądowego” – zauważają autorzy raportu.

Source: https://www.psychologytoday.com/articles/201609/meet-the-real-narcissists-theyre-not-what-you-think?utm_source=FacebookPost&utm_medium=FBPost&utm_campaign=FBPost

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s